Kiedyś na wigilijnym stole musiał być mak, groch i grzyby

Redakcja
Wigilijny stół jednego z naszych Czytelników – jak widać nie brakuje na nim dań z ryb, jest też kutia
Wigilijny stół jednego z naszych Czytelników – jak widać nie brakuje na nim dań z ryb, jest też kutia Fot. Archiwum
Dziś wigilia i święta na wsi niewiele różnią się od tych, spędzanych w mieście. Kiedyś było inaczej – zamiast choinki ustawiano w kącie snop zboża, któremu przypisywano magiczne znaczenie. Na stołach nie mogło zabraknąć maku, grzybów i grochu. Wiele tradycji świątecznych sięga zamierzchłych czasów, nawet tradycji uczty zaduszkowej – mówi Artur Gaweł, kierownik Białostockiego Muzeum Wsi.

Jak zauważa, dziś zostawiając wolne nakrycie przy wigilijnym stole, mówimy, że jest ono przeznaczone dla niespodziewanego gościa. – Natomiast nasi dziadkowie  powiedzieliby, że jest ono przeznaczone dla ducha przodka  – podkreśla Artur Gaweł.

 

Kiedyś duże znaczenie przypisywano także potrawom wigilijnym – nabierały one wręcz magicznego znaczenia. Ich liczba powinna być nieparzysta. Na wieczerzy wigilijnej musiały znaleźć się potrawy z makiem i grzybami. Mak, który ma właściwości usypiające, symbolizował przenosiny w zaświaty. Niezwykłe właściwości przypisywano także grzybom zbieranym w lesie, czyli poza przestrzenią oswojoną.

 

– Podczas wieczerzy wigilijnej na wsiach nie brakowało nigdy kutii i kisielu z owsa – podkreśla  Artur Gaweł. – Na stole musiały też znaleźć się potrawy z grochem.

Tłumaczy, że kiedyś na wsiach groch spożywany był w bardzo dużych ilościach. Jeśli pojawiał się na stole wigilijnym, oznaczało to, że w przyszłym roku będzie go dużo. Podczas wieczerzy gospodarz podrzucał groch łyżką. Jeżeli się przykleił do sufitu, sądzono, że będzie urodzaj.

Kiedyś w wiejskich domach nie ustawiano choinek. Sto lat temu  zamiast świątecznego drzewka, do pomieszczenia, w którym spożywano wieczerzę wigilijną, wnoszono snop zboża. Ustawiano go w kącie, pod obrazem.

 

Snop zboża miał gwarantować urodzaj w przyszłym roku – opowiada Artur Gaweł.  – Słomą ze snopka obwiązywano pnie drzewek owocowych. Natomiast wyłuskanym z kłosów ziarnem karmiono drób, by dobrze się niósł. Ziarno z wigilijnego snopa dosypywano też do zboża, które wiosną było wysiewane na pola.

 

– W tradycji mieszczańskiej bardzo szybko, bo już w XIX wieku pojawiła się choinka – mówi Artur Gaweł. – Natomiast na podlaskich wsiach zaczęto masowo ubierać choinki po II wojnie światowej.

Kiedyś pod wigilijny stół wkładano także ostry, żelazny przedmiot – np. siekierę. Żelazo symbolizowało trwałość, uważano, że osoby, które będą trzymały na nim stopy, nie okaleczą ich podczas żniw.

 

Dawniej, już sam dzień Wigilii wiązał się z różnymi wierzeniami. Na przykład, jeśli pierwszy gość, który 24 grudnia odwiedził dany  dom,  był mężczyzną, oznaczało to szczęście w nadchodzącym roku. Natomiast, jeśli była to kobieta – przeciwnie. Wierzono też, że jeśli dzieci zostaną skarcone w Wigilię, wówczas będzie się tak dziać również przez cały następny rok. 

Barbara Kociakowska

Flesz: Wegańskie ubrania. Made in Poland

Wideo

Materiał oryginalny: Kiedyś na wigilijnym stole musiał być mak, groch i grzyby - Gazeta Współczesna

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3