Poniemieckie pomniki w Oleśnie nie przetrwały do dzisiaj

Mirosław Dragon
Mirosław Dragon
Tak wyglądał pomnik ofiar I wojny światowej. Dzisiaj w tym samym miejscu przed cmentarzem komunalnym stoi pomnik bohaterów walk o polskośćtzw. Ziem Odzyskanych.
Tak wyglądał pomnik ofiar I wojny światowej. Dzisiaj w tym samym miejscu przed cmentarzem komunalnym stoi pomnik bohaterów walk o polskośćtzw. Ziem Odzyskanych. Archiwum Wojciecha A. Łonaka
Najstarszy oleski pomnik upamiętniał zwycięstwo Prus nad Francją w wojnie w 1870-71 roku. Nie zachował się do dzisiaj, podobnie jak większość monumentów z czasów niemieckiego Rosenbergu.

- Historia oleskich pomników rozpoczęła się w latach 80. XIX wieku, kiedy wzniesiono pomnik upamiętniający zwycięstwo Prus nad Francją - mówi Wojciech A. Łonak, autor książki "Pomniki oleskie. Pamięć i przemijanie".

Pomnik stał w parku, prawdopodobnie zwrócony frontem do dzisiejszej ul. Brodatego (przed wojną była to Maximilian Sękowski Strasse).

Monument miał formę kolumny z orłem na górze. W 1945 roku kolumna została zniszczona. Cokół stał jeszcze w latach 50. Dzisiaj po pomniku tym nie ma ani śladu.

Kolejny pomnik w Oleśnie wzniesiono Po I wojnie światowej przy cmentarzu komunalnym na ul. Dworcowej (ówczesnej Bahnhofstrasse) zbudowano monument upamiętniający śmierć 194 żołnierzy z Olesna. Odsłonięto go 28 października 1923 roku. Była to kolumna w kształcie rombu z wykutym na frontowej ścianie nagim mieczem.
Pomnik ten również przetrwał do 1945 roku, kiedy to przekształcono go w miejsce upamiętniające poległych w Oleśnie i okolicach żołnierzy Armii Czerwonej, pochowanych na oleskim cmentarzu. Ucięto kolumnę i zastąpiono ją obeliskiem z sowiecką gwiazdą na szczycie.

W latach 50. zwłoki żołnierzy sowieckich ekshumowano i przeniesiono na cmentarz w Kluczborku. Przy okazji rozebrano pomnik, a w jego miejsce stanął w 1965 roku stojący do dzisiaj monument poświęcony "bohaterom walk o wyzwolenie prastarych ziem piastowskich". Przedstawia dwa orły zrywające się do lotu. Projektantem był oleski rzeźbiarz Adam Chyrek.

W 1933 roku na początku dzisiejszej ul. Powstańców Śląskich (między starostwem a szkołą) stanął pomnik, którego bohaterem został Karl Taube, narodowy socjalista z Olesna, członek hitlerowskiej bojówki SA, zamordowany w 1933 roku, prawdopodobnie przez komunistów. Był to pomnik ze swastyką i płonącą pochodnią. Ten pomnik również zniszczono w 1945 roku.

Najsłynniejszym oleskim monumentem jest odsłonięty w 1971 roku na cmentarzu komunalnym Pomnik Lotników Polskich, upamiętniający zestrzelonych 3 września 1939 roku między Wojciechowem a Starym Olesnem lotników. Pomnik ma kształt ogromnych otwartych czasz spadochronu.

Osobnym tematem są pomniki katolickie. Na oleskim Rynku stoją dwa: Kolumna Maryjna z 1697 roku i św. Jan Nepomucen z 1745 roku.

Książkę "Pomniki oleskie. Pamięć i przemijanie" Wojciecha A. Łonaka można kupić w oleskiej księgarni Nova. Wydano ją w nakładzie 500 egzemplarzy. Kosztuje 13 zł.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3