reklama

To tutaj był Stalag Luft VII

archiwumZaktualizowano 
To jedyne zachowane zdjęcie ze stalagu w Bąkowie. Mężczyzna po lewej stronie to prawdopodobnie Reginald Stanley Hartgroves z Dywizjonu 106 RAF-u, czyli brytyjskich Królewskich Sił Zbrojnych.
To jedyne zachowane zdjęcie ze stalagu w Bąkowie. Mężczyzna po lewej stronie to prawdopodobnie Reginald Stanley Hartgroves z Dywizjonu 106 RAF-u, czyli brytyjskich Królewskich Sił Zbrojnych. Archiwum
Dzięki uczniom kluczborskiego Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 uporządkowany został teren byłego stalagu w Bankau. Podczas wojny Niemcy więzili tutaj pilotów brytyjskiego RAF-u.

RAF to skrót od Royal Air Force, czyli królewskich sił lotniczych Wielkiej Brytanii. Podczas wojny piloci
RAF-u toczyli podniebne bitwy z hitlerowską Luftwaffe.

W Bąkowie pod Kluczborkiem (wioska wówczas nazywała się Bankau) Niemcy urządzili obóz jeniecki dla alianckich pilotów ze strąconych samolotów. Obóz w Bąkowie otwarto 6 czerwca 1944 roku.

Stalag został przeniesiony z Morzyczyna na Pomorzu.

- Otrzymał sygnaturę Stalag Luft VII, w ósmymokręgu militarnym - informuje Leszek Duda, nauczyciel historii z Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 w Kluczborku. Więziono w nim głównie pilotów brytyjskiego RAF-u.

Pod koniec wojny do obozu trafiło także 40 jeńców radzieckich. Na terenie byłego obozu znajduje się mogiła z pięcioma niezidentyfikowanymi grobami. Po wojnie natrafiono też na mogiłę 20 jeńców radzieckich.

- Ciała radzieckich żołnierzy zostały ekshumowane i przeniesione na cmentarz radziecki w Kluczborku - mówi Leszek Duda. Dzisiaj po stalagu w Bąkowie zostały już tylko ślady. Zachowało się także mało dokumentów źródłowych, w tym tylko jedno zdjęcie, które zresztą tyko prawdopodobnie zrobiono w Bąkowie.

Widać na nim dwóch jeńców. Mężczyzna siedzący z lewej strony to prawdopodobnie Reginald Stanley Hartgroves z Dywizjonu 106 RAF-u. Jego samolot Handley Page Hampdey rozbił się w Holandii 21 grudnia 1941. Nawigator Tony Carter został trafiony przez niemieckie działo przeciwlotnicze typu Flak.

Reszta załogi przeżyła, ale została wzięta do niewoli: byli to strzelcy pokładowi Doug Martin, Ron Yearsley oraz Reginald Stanley Hartgroves. Znamy dzieje oficera Hartgrovesa. najpierw trafił do obozu w Oberusel, w styczniu 1942 roku został przeniesiony do Stalagu VIIA w Moosburgu, później do Stalagu
383 w Hohenfels, aż w 1944 roku trafił do nowo utworzonego Stalagu Luft VII w Bąkowa.

Do stalagu w ówczesnym Bankau trafiło też trzech ocalałych członków załogi Lancastera ME864 z Dywizjonu 57, strąconego w nocy 28/29 lipca 1944 roku podczas nalotu na Stuttgart.Wiadomo, że samolot został zestrzelony na wysokości 4900 metrów przez niemieckiego pilota Heinza Wolfganga Schnauffera.

Do stalagu w Bąkowie trafili: Robert David Bridgman, Frank Eden i F. Fowler. Ich koledzy Anthony Valentine Hutchinson i Jenkin Morgan Gittoes zginęli.Wzałodze strąconego samolotu był jeszcze sierżant Cyril John Ludlow, który podczas upadku złamał nogę. Zabrano go na komisariat policji, gdzie - jak zeznali świadkowie - najpierw podczas przesłuchania był duszony, a później zastrzelono go.

W stalagu pod Kluczborkiem więzieni byli także:Henry Jones, Douglas Smithson oraz Keith Prowd z Dywizjonu 625. Sierżant Henry Jones pisał dziennik, dzięki któremu wiemy, jak wyglądało życie w stalagu w Bąkowie.

Początkowo w obozie przebywało 230 jeńców RAF. Po bitwie pod Arnhem we wrześniu 1944 roku dołączyli do nich piloci szybowców transportowych. Henry Jones pisze w dzienniku, że w stalagu jest 600 osób.

Liczba te jednak gwałtownie rosła. W styczniu 1945 roku przebywało tam już 1578 żołnierzy.

Wśród nich byli: Brytyjczycy, Amerykanie, Rosjanie, Polacy i Kanadyjczycy. Pamiętniki z obozu jenieckiego
w Bąkowie zostawił też Whatton Harry, radiotelegrafista RAF-u. Jego bombowiec B17 Latająca Forteca (Flying Fortress) został zestrzelony w nocy 21/22 czerwca 1944 roku nad Holandią.

Zdjęcie wraku zrobili członkowie holenderskiego ruchu oporu. Pilot bombowca John D. Cassan zginął. Do stalagu pod Kluczborkiem trafiło czterech członków załogi: W. Milne, J. H. Whatton, Tom S. Sparks orazWhatton Harry (któremu po zestrzeleniu udało się uciec, ale został pojmany w Antwerpii 8 lipca).

W pamiętniku Whatton Harry napisał, że w obozie w Bąkowie jeńcy wydawali nawet swoją gazetkę. Mogli też wysyłać kartki pocztowe do domu. Koncerty dawał złożony z więźniów The Kriegsgefangen Band.Wpaździerniku 1944 roku jeńcy zostali przeniesieni do nowych baraków,w których były prysznice.
Brytyjczycy grali w stalagu nawet w rugby, ale - jak notuje Whatton Harry - "podczas meczu czterech graczy zemdlało z powodu niedożywienia.

Warunki w stalagu pogorszyły się na przełomie 1944/45 roku. Nadeszła ostra zima, nie było żywności, obóz był przepełniony, w jednym pokoju upychano po 18 osób. Piloci RAF-u mieli nadzieję, że Niemcy uciekną przed radziecką ofensywą, zostawiając ich
w obozie. Do stalagu przyjechało jednak na inspekcję gestapo.

19 stycznia 1945 roku Niemcy wyprowadzili 1578 więźniów (w tym 40 Rosjan) na siarczystym mróz. Rozpoczęła się ewakuacja stalagu w Bąkowie, która przejdzie do historii pod nazwą Marszu Śmierci.

Flesz - nowi marszałkowie Sejmu i Senatu, sukces opozycji

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3