Wyszukiwarka wyborcza

Wybory Parlamentarne

Sprawdź, gdzie możesz zagłosować

Do wyborów pozostało

  • 01dzień
  • 02godz.
  • 05min.
Odwiedź serwis wyborczy 

Stanisław S. Nicieja: - Kresy są przyszłością

Redakcja
Prof. Stanisław S. Nicieja, rektor Uniwersytetu Opolskiego.
Prof. Stanisław S. Nicieja, rektor Uniwersytetu Opolskiego. Sławomir Mielnik
- Ekonomiczny powrót na kresy, w ramach partnerstwa wschodniego, jest przed nami - mówi prof. Stanisław S. Nicieja, rektor Uniwersytetu Opolskiego

Marszałek Piłsudski mawiał, że Polska jest jak obwarzanek - wszystko, co wartościowe, ma po brzegach. W środku pustka. Miał rację?
- Jako kresowiak trochę przesadził. Ale część racji w tym jest. Ziemie kresowe były niezwykle płodne w talenty. Ludzie stamtąd stanowią bardzo pokaźny procent przedstawicieli wielkiej literatury, muzyki, malarstwa. Mickiewicz, Słowacki, Moniuszko, Fredro i wielu, wielu innych wywodzą się z kresów. Warszawa, zwłaszcza od XIX wieku, była jak pompa ssąca ściągająca do siebie indywidualności ze wschodu. Rodzeniu się utalentowanych ludzi właśnie na kresach sprzyjała mieszanka kultur, obyczajów i narodów. To jest dowiedzione, że ludzie stamtąd są bardziej kolorowi, dynamiczni, twórczy.

- Jak zdefiniować kresy?
- To niełatwe, bo Polska jest jedynym krajem w Europie, który miał tak bardzo pulsujące granice. Niemcy, Francja czy Włochy też traciły fragmenty terytoriów. Ale tylko Polska potrafiła sięgać od Bałtyku do Morza Czarnego i zajmować 1,2 mln kilometrów kw. - cztery razy węcej niż dziś, a potem mieć postać malutkiego Księstwa Warszawskiego lub zniknąć z mapy. II Rzeczpospolita sięgała nad Zbrucz i Dniestr, a następnie Polskę przesunięto na linię Odry. Kresowość nie ma charakteru ostatecznego. Gdyby mieszkańcom Lwowa przed wiekami ktoś powiedział, że ich miasto jest kresowe, wydrapaliby mu oczy. Przecież Lwów leżał niemal w środku Polski, skoro granica sięgała Kijowa. Nie można pisać historii Polski, zamykając ją tylko w granicach jednej epoki. Bo wtedy amputujemy wiele z tego, co cenne. Trzeba uzwzględniać to pulsowanie, które nas wyróżnia.

- Dziś w Opolu rozpoczyna się konferencja "Kresowianie na świecie". Co ich wywiało do Paryża, Londynu i do Afryki?
- Połowa XX wieku była czasem straszliwej wędrówki ludów, nie pamiętanej w Europie od średniowiecza. Kiedy Polska znalazła się pod wpływem systemu, który programowo zwalczał odrębność i indywidualizm, część kresowian nie chciała do PRL-u wracać. Dotyczy to głównie żołnierzy Armii Andersa. Po doświadczeniach ZSRR ogromna ich liczba - ok. 120 tys. - osiadła w Londynie. Część pojechała dalej. Dwóch Sapiehów zatrzymało się aż pod Kilimandżaro. W Peru osiada rodzina Dunin-Borkowskich. A ponieważ kresowiacy są dynamiczni i zdolni, radzą sobie w Europie i w Australii. Wielu zostaje szefami firm lub artystami. Wydają pisma, tworzą polskie ośrodki kultury, m.in. w Londynie i w Nowym Jorku.

- Młodych Niemców z RFN Heimat ich dziadków poza granicami na ogół nie interesuje. Na ile mit kresowy udało się zaszczepić młodemu pokoleniu Polaków?
- Gdyby patrzeć globalnie, na całe pokolenie, mamy podobny problem jak Niemcy. Ale młode pokolenie też ma swoją elitę. Ludzi z większymi aspiracjami i głębszymi potrzebami - kolekcjonerstwa, podróży i czytelnictwa. Pamięć o kresach jest elitarna. Mam wiele spotkań autorskich w związku z moimi kresowymi książkami. Około 10-20 procent publiczności stanowi na nich młodzież. Przychodzą i proszą: Niech pan mi wpisze: Kresowiakowi po mieczu i kądzieli. bo dziadek był z Krzemieńca, a babka z Buczacza. To nie zanika. Wielu młodych chętnie wyjeżdża na kresy, bo to są wyjazdy tanie. Kuszą dziewicze przestrzenie. Studenci Uniwersytetu Warszawskiego organizują rajdy po górach Huculszczyzny nad Prutem i Czeremoszem.

- Na ile Polska angażuje się ekonomicznie na dawnych kresach?
- To jest ciągle przed nami. Spotykam tam czasem polskich biznesmenów - ostatnio w Samborze - ale jest ich ciągle mało. Odstrasza ich to, że Ukraina nie uporała się z korupcją. Na każdym kroku trzeba dawać łapówki. Jeśli reguły gry ekonomicznej nie są jasne, biznesmeni nie czują się pewnie. Dodatkowo odstrasza bylejakość pracy i niska kultura przemysłowa. Ale to jest kraj ogromnych możliwości. Zaniedbany jest przemysł spożywczy. Mimo żyznych gleb brakuje sadów i winnic. Więc ekonomiczny powrót - w ramach Partnerstwa Wschodniego - jest przed nami. Bo kresy to ważna przestrzeń dla Polski.

Konferencję "Kresowianie na świecie" zorganizowały Politechnika Opolska i Towarzystwo Polonia - Kresy.

Wideo

Komentarze 5

Komentowanie zostało tymczasowo wyłączone ze względu na ciszę wyborczą i zostanie włączone po jej zakończeniu.

Podaj powód zgłoszenia

K
Kijowianka

Gdyby nie Austriacy i Żydzi to do dzisiaj na Ukrainie wiatr by hulał między sławojką , a lepianką !!! Co wyście lachy takiego wielkiego dla Ukrainy zrobili, coście tam stworzyli ??? Te opowieści "z muchomuru i paproci" profesora od Dzierżyńskiego są wam rzeczywiści bardzo potrzebne , aby zunifikować wasze "wspomnienia ", bo dotychczas każdy na kresach był szlachcicem , miał dworek i służbę !!! Wracajcie lachy na Ukrainę , tam was potrzebujemy do prac "ręcznych" jak dawniej . Może wtedy przypomnicie sobie skąd się wywodzicie !

p
pawel

Komentarze do tekstu są żenujące. Ciekawe czy ci ludzie wogóle byli na Kresach? O tej "kijowiance" nie wspomnę...czuć w niej rosjankę jakąś..albo banderówkę.
Wypowiedź prof Nicieji jest bardzo trafna i w pełni się z nią zgadzam. Myślę że każdy kto zna historię Kresów i czasem tam jedzie, podziela moją opinię.

z
zirytowana
Herr Butz | dodano: dzisiaj, 16:43
tego tam b...ca zza Buga wysłali Rusy do naszego Heimatu z biletem w jedną stronę.

No to można zrobić zrzutkę i kupić mu bilet powrotny.Może się go wreszcie pozbędziemy !

Herr Butz | dodano: dzisiaj, 16:43
tego tam b...ca zza Buga wysłali Rusy do naszego Heimatu z biletem w jedną stronę.

No to można zrobić zrzutkę i kupić mu bilet powrotny.Może się go wreszcie pozbędziemy !

Gdybyś miał chociaż odrobine kultury a i wiedzy jaką ma prof.Nicieja nie pisał byś takich ordynarnych głupot i obrażał ludzi,poczytaj trochę literatury ,widać ze czytasz same paszkwile i to Ci sie udziela obrażając profesora,obrażasz ludzi którzy cenią i szanują profesora Nicieję.
G
Gość
Herr Butz | dodano: dzisiaj, 16:43
tego tam b...ca zza Buga wysłali Rusy do naszego Heimatu z biletem w jedną stronę.

No to można zrobić zrzutkę i kupić mu bilet powrotny.Może się go wreszcie pozbędziemy !
H
Herr Butz

tego tam b...ca zza Buga wysłali Rusy do naszego Heimatu z biletem w jedną stronę.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3